
Szkoła, świetlica, drużyna harcerska czy parafialna grupa młodzieżowa mają dziś obowiązek chronić dzieci według spisanych standardów. Ktoś musi je przygotować, wdrożyć i umieć zareagować, gdy dzieje się coś niepokojącego. Uniwersytet Ignatianum w Krakowie prowadzi trzysemestralne studia podyplomowe „Profilaktyka przemocy seksualnej wobec dzieci i młodzieży” dla osób, które pracują z najmłodszymi — a na końcu możesz sprawdzić, czy ta ścieżka zawodowa pasuje do Ciebie.
Studia prowadzi Instytut Nauk o Wychowaniu na Wydziale Pedagogicznym Uniwersytetu Ignatianum w Krakowie. Uczelnia wprost łączy ich cele z tzw. ustawą Kamilka z 28 lipca 2023 roku. Przepisy nakładają na placówki i organizatorów zajęć z udziałem małoletnich obowiązek opracowania standardów ochrony dzieci, oceny bezpieczeństwa dziecka i analizy przypadków krzywdzenia. W praktyce oznacza to, że w szkole, przedszkolu czy placówce opiekuńczo-wychowawczej potrzebny jest ktoś, kto rozumie temat i wie, jak przełożyć przepisy na codzienne procedury.
Program obejmuje profilaktykę uniwersalną, selektywną i wskazującą. Najprościej mówiąc, chodzi o działania kierowane do wszystkich dzieci, do grup szczególnie narażonych oraz do tych, u których pojawiły się już sygnały zagrożenia. Słuchacze uczą się rozpoznawać symptomy przemocy, prowadzić rozmowy i udzielać pomocy kryzysowej. Ćwiczą też stosowanie procedur postępowania w sytuacji przemocy wobec dziecka oraz tworzenie programów wczesnej interwencji dla rodzin, przedszkoli, szkół, placówek opiekuńczo-wychowawczych i resocjalizacyjnych.
Harmonogram studiów obejmuje rozbudowaną listę przedmiotów prowadzonych w formie wykładów, ćwiczeń i konwersatoriów. Część z nich buduje fundament wiedzy o rozwoju dziecka i rodzinie, inne mają charakter warsztatowy i prawny. Wśród zajęć znajdują się między innymi:
Program sięga też po tematy rzadziej spotykane na podobnych kursach. Są zajęcia z resocjalizacji sprawców przemocy seksualnej, z przeciwdziałania przemocy w środowisku osób z niepełnosprawnością oraz z czynników ryzyka w instytucjach oświatowych. Słuchacze wybierają jeden z dwóch przedmiotów: prawne podstawy przeciwdziałania przemocy seksualnej albo przeciwdziałanie przemocy seksualnej w środowisku rodzinnym.
Duża część programu dotyczy umiejętności, których nie da się wyczytać z ustawy. Trening komunikacji interpersonalnej, wybrane zagadnienia z poradnictwa i elementy pracy terapeutycznej z osobami dotkniętymi przemocą przygotowują do trudnych rozmów z dziećmi, nastolatkami i ich rodzicami. Na liście jest też superwizja pracy wychowawcy, czyli przyglądanie się własnej praktyce pod okiem doświadczonej osoby. Zajęcia z projektowania strategii pomocowych i programów profilaktycznych uczą planowania konkretnych działań w placówce.
Program uwzględnia także perspektywę kościelną. W programie są przedmioty o duszpasterskim wsparciu osób dotkniętych przemocą seksualną oraz o projektowaniu systemu profilaktyki w jednostkach Kościoła w Polsce. To przydatne dla katechetów i osób pracujących w parafiach, ruchach i wspólnotach młodzieżowych.
Studia są przeznaczone dla absolwentów uczelni, którzy na co dzień pracują z dziećmi i młodzieżą. Uczelnia wymienia dyrektorów placówek oświatowych i opiekuńczo-wychowawczych, wychowawców, katechetów, psychologów i psychoterapeutów, a także pracowników szkół, placówek resocjalizacyjnych oraz formalnych i nieformalnych grup dla młodych ludzi. Nauka trwa trzy semestry i obejmuje 341 godzin zajęć. Spotkania odbywają się w wybrane piątki po południu i w soboty, więc da się je pogodzić z pracą. Aktualne zasady kwalifikacji i opłaty warto sprawdzić w serwisie rekrutacyjnym uczelni, bo różnią się między naborami.
Żeby ukończyć studia, trzeba osiągnąć założone efekty uczenia się i zdobyć 50 punktów ECTS. Słuchacze przygotowują projekty, które przechodzą weryfikację, a na koniec zdają egzamin końcowy.
Absolwent potrafi rozpoznać oznaki przemocy seksualnej, zaprojektować pomoc dla dziecka zagrożonego lub skrzywdzonego i porozmawiać z jego rodziną. Zna procedury interwencyjne i dobre praktyki pomocowe, umie też przygotować i wdrożyć standardy ochrony małoletnich oraz osób bezradnych. Uczelnia wskazuje kilka obszarów, w których takie kompetencje znajdują zastosowanie:
Studia podyplomowe w Ignatianum to propozycja dla nauczycieli, wychowawców, psychologów i duszpasterzy, którzy chcą wiedzieć, jak chronić dzieci przed przemocą seksualną i jak działać, gdy pojawi się niepokojący sygnał. Program łączy psychologię rozwojową, prawo, diagnozę i pracę z rodziną z ćwiczeniem rozmowy i projektowaniem procedur. Po trzech semestrach słuchacz jest przygotowany do budowania systemu ochrony małoletnich w swojej placówce i do wspierania innych w tym zadaniu.

10 pytań · dwie minuty