Przyroda w szkole

1. Uczniowie pytają, dlaczego liście jesienią zmieniają kolor. Jak wykorzystujesz to pytanie?

Robię z niego punkt wyjścia do lekcji: zbieramy liście, obserwujemy je i razem szukamy wyjaśnienia. Krótko wyjaśniam i wracam do zaplanowanego tematu. Odpowiadam, że to będzie kiedyś w programie, i nie wracam do tematu.

2. Jak podchodzisz do lekcji w terenie — w parku, w lesie czy na łące koło szkoły?

Chętnie je organizuję: przygotowuję karty obserwacji, zadania z mapą i kompasem oraz dbam o bezpieczeństwo grupy. Wychodzę czasem, gdy jest ładna pogoda, bez szczególnego planu. Unikam ich — w klasie łatwiej utrzymać porządek.

3. Przyroda łączy elementy biologii, geografii, fizyki i chemii. Jak się z tym czujesz?

Bardzo mi to odpowiada — lubię pokazywać, jak zjawiska z różnych dziedzin łączą się ze sobą. Dobrze czuję się w jednej dziedzinie, pozostałe muszę nadrobić. Wolę uczyć tylko jednej dziedziny i nie widzę sensu w ich łączeniu.

4. Planujesz z uczniami prosty eksperyment, np. sprawdzenie, od czego zależy szybkość parowania wody. Jak go prowadzisz?

Uczniowie stawiają hipotezy, sami planują próbę, zapisują obserwacje i wyciągają wnioski. Pokazuję doświadczenie przy biurku, a uczniowie zapisują wynik. Opowiadam, co by się stało — szkoda czasu na eksperymenty.

5. Uczeń przynosi do klasy ślimaka znalezionego po drodze i chce go pokazać innym. Co robisz?

Wykorzystuję okazję: oglądamy go z bliska, rozmawiamy o jego środowisku i potrzebach, a potem wypuszczamy go tam, gdzie go znalazł. Pozwalam pokazać go klasie, ale szybko wracamy do lekcji. Każę wynieść go z klasy — to nie miejsce na takie rzeczy.

6. Jak wyjaśniasz młodszym uczniom zjawiska, których nie widać na co dzień, np. obieg wody w przyrodzie?

Korzystam z modeli, rysunków, prostych doświadczeń i przykładów z ich otoczenia. Pokazuję schemat w podręczniku i go omawiam. Każę nauczyć się definicji na pamięć.

7. Na lekcji o pogodzie uczniowie chcą prowadzić własne pomiary. Jak reagujesz?

Zakładamy klasowy kalendarz pogody: mierzymy temperaturę, obserwujemy zachmurzenie i opady, a potem razem analizujemy wyniki. Zgadzam się, ale tylko na jedną lekcję. Odmawiam — wszystkie dane są w internecie.

8. Jak rozwijasz u uczniów odpowiedzialność za środowisko?

Łączę wiedzę z działaniem: obserwacja przyrody w najbliższej okolicy, segregacja odpadów w klasie, mały projekt ekologiczny. Omawiam ekologię, gdy pojawia się w programie. Uważam, że to nie jest zadanie szkoły.

9. Uczeń zadaje pytanie o zjawisko przyrodnicze, na które nie znasz odpowiedzi. Jak reagujesz?

Przyznaję, że muszę to sprawdzić, i proponuję, byśmy razem poszukali odpowiedzi w rzetelnych źródłach. Odpowiadam ogólnikowo i zmieniam temat. Mówię, że to nie należy do lekcji.

10. Co najbardziej motywuje Cię do podjęcia studiów podyplomowych „Przyroda w szkole”?

Chęć rozbudzania w dzieciach ciekawości świata i uczenia przyrody przez obserwację, doświadczenie i odkrywanie. Potrzeba uzyskania kwalifikacji do nauczania przyrody w szkole. Nie jestem pewien/pewna, czy to dla mnie